Ο Ήφαιστος, οι εξοπλισμοί και οι ύποπτοι αμφορείς «Αμβροσία»
Νέα στοιχεία για τις αμυντικές προμήθειες του Ολύμπου φέρνουν στο φως ένα δίκτυο συμβάσεων, μεσαζόντων και αδιευκρίνιστων πληρωμών που φαίνεται να εκτείνεται σε βάθος αιώνων. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Ήφαιστος, επί χρόνια αποκλειστικός —ή σχεδόν αποκλειστικός— προμηθευτής οπλικών συστημάτων θεών και ηρώων.
Σοβαρά ερωτήματα προκαλούν έγγραφα που περιήλθαν στην κατοχή μας και αφορούν σειρά εξοπλιστικών προγραμμάτων του Ολύμπου, μεταξύ των οποίων ασπίδες, πανοπλίες, άρματα και οπλικά συστήματα ειδικών προδιαγραφών.
Κοινός παρονομαστής στις περισσότερες συμβάσεις είναι ένα όνομα: Ήφαιστος.
Ο θεός της φωτιάς και της μεταλλουργίας εμφανίζεται επί μακρόν ως βασικός προμηθευτής της ολύμπιας αμυντικής βιομηχανίας, χωρίς να είναι σαφές από τα διαθέσιμα στοιχεία εάν προηγήθηκαν ανοικτοί διαγωνισμοί, εάν εξετάστηκαν εναλλακτικές προσφορές ή εάν οι συμβάσεις ανατέθηκαν με διαδικασίες κατεπείγοντος λόγω της διαρκώς ασταθούς γεωπολιτικής κατάστασης στο Αιγαίο και στην ευρύτερη περιοχή της Τροίας.
Πηγές με γνώση των διαδικασιών υποστηρίζουν ότι οι περισσότερες αναθέσεις δικαιολογήθηκαν με επίκληση «εξαιρετικών περιστάσεων».
Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν, πάντως, ότι οι εξαιρετικές περιστάσεις στον Όλυμπο φαίνεται να διήρκεσαν αρκετούς αιώνες.
Η σύμβαση για την ασπίδα του Αχιλλέα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο φάκελος που αφορά την κατασκευή της περίφημης ασπίδας του Αχιλλέα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που εξετάσαμε, επρόκειτο για εξαιρετικά σύνθετο αμυντικό πρόγραμμα, με απαιτήσεις που ξεπερνούσαν κατά πολύ τις συνήθεις προδιαγραφές μιας στρατιωτικής ασπίδας.
Η τελική κατασκευή περιλάμβανε απεικονίσεις της γης, του ουρανού, της θάλασσας, του ήλιου, της σελήνης, των αστερισμών, δύο πόλεων, γεωργικών εργασιών, κοπαδιών και χορευτικών εκδηλώσεων.
Ειδικοί της αγοράς αμυντικού υλικού με τους οποίους επικοινωνήσαμε διερωτώνται κατά πόσον όλες αυτές οι λειτουργίες ήταν επιχειρησιακά αναγκαίες.
«Άλλο η βαλλιστική προστασία και άλλο να ενσωματώνεις ολόκληρο το γνωστό σύμπαν σε μία ασπίδα», σημειώνει χαρακτηριστικά πηγή που ζήτησε να διατηρήσει την ανωνυμία της.
Μέχρι σήμερα δεν έχει δημοσιοποιηθεί αναλυτικός προϋπολογισμός του έργου.
Ούτε έχει διευκρινιστεί εάν υπήρξαν υπερβάσεις κόστους κατά τη διάρκεια της κατασκευής.
Κύκλοι προσκείμενοι στο εργαστήριο του Ηφαίστου απορρίπτουν τις αιτιάσεις περί υπερκοστολόγησης και επισημαίνουν ότι «η ποιότητα έχει κόστος».
Το ζήτημα του ανταγωνισμού
Το βασικό ερώτημα, ωστόσο, παραμένει.
Υπήρχε άλλος υποψήφιος ανάδοχος;
Από την έρευνά μας δεν προκύπτει πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος ούτε διαγωνιστική διαδικασία για την κατασκευή της ασπίδας.
Πηγές του Ολύμπου απαντούν ότι ο Ήφαιστος ήταν ο μοναδικός θεός με την απαιτούμενη τεχνογνωσία.
Η απάντηση αυτή, αντί να κλείσει τη συζήτηση, ανοίγει ένα δεύτερο ζήτημα: πώς δημιουργήθηκε μια αγορά στην οποία ένας και μόνο προμηθευτής συγκέντρωνε σχεδόν το σύνολο της τεχνογνωσίας;
Και κυρίως: ποιος πιστοποιούσε ότι οι τιμές που προσέφερε ήταν εύλογες;
Σε εσωτερικό σημείωμα που φέρεται να συντάχθηκε αρκετά χρόνια πριν από τον Τρωικό Πόλεμο γίνεται μάλιστα αναφορά στην ανάγκη «ενίσχυσης του ανταγωνισμού στον τομέα της θεϊκής μεταλλουργίας».
Δεν φαίνεται να ακολούθησε κάποια συγκεκριμένη ενέργεια.
Ο ρόλος του Ερμή
Η έρευνα αποκτά μεγαλύτερο ενδιαφέρον με την εμφάνιση του ονόματος του Ερμή σε σειρά εγγράφων που σχετίζονται με μεταφορές υλικών και επικοινωνίες μεταξύ διαφορετικών περιοχών.
Ο Ερμής, γνωστός για την εξαιρετικά υψηλή κινητικότητά του και την απρόσκοπτη πρόσβασή του τόσο στον Όλυμπο όσο και στον κόσμο των θνητών, εμφανίζεται σε τουλάχιστον τρεις περιπτώσεις να έχει διευκολύνει τη μεταφορά αντικειμένων χωρίς να προσδιορίζεται σαφώς η ιδιότητα με την οποία ενεργούσε.
Συνεργάτες του απορρίπτουν κατηγορηματικά τον χαρακτηρισμό «μεσάζων».
«Ο Ερμής είναι αγγελιοφόρος», επισημαίνουν.
Στην ερώτηση εάν λάμβανε αμοιβή για τις υπηρεσίες αυτές, δεν απάντησαν.
Ούτε κατέστη δυνατό να εξακριβωθεί εάν οι μετακινήσεις του καταγράφονταν σε επίσημο μητρώο.
Η χρήση φτερωτών σανδαλιών καθιστά, ούτως ή άλλως, την παρακολούθηση των διαδρομών εξαιρετικά δυσχερή.
Οι πρώτοι αμφορείς
Το στοιχείο όμως που φαίνεται να αλλάζει τα δεδομένα της έρευνας βρίσκεται σε έναν εντελώς διαφορετικό φάκελο.
Πρόκειται για σειρά καταχωρίσεων που αφορούν μεταφορά αμφορέων προς τον Όλυμπο.
Στα σχετικά παραστατικά το περιεχόμενο αναγράφεται ως «ΑΜΒΡΟΣΙΑ».
Αρχικά θεωρήθηκε ότι επρόκειτο απλώς για προμήθειες της γνωστής τροφής των θεών.
Ωστόσο, οι ποσότητες που καταγράφονται δεν φαίνεται να αντιστοιχούν στις συνήθεις ανάγκες κατανάλωσης.
Σε μία μόνο περίοδο εμφανίζονται δεκατέσσερις αμφορείς με την ένδειξη:
«ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΙΙ — λοιπές δαπάνες».
Δεν διευκρινίζεται τι ακριβώς περιλαμβάνουν οι «λοιπές δαπάνες».
Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι ορισμένες από τις συγκεκριμένες μεταφορές προηγούνται χρονικά σημαντικών αναθέσεων προς το εργαστήριο του Ηφαίστου.
Δεν υπάρχει, μέχρι στιγμής, απόδειξη ότι τα δύο γεγονότα συνδέονται.
Η χρονική σύμπτωση, ωστόσο, εξετάζεται.
Η Αμάλθεια
Και τότε εμφανίστηκε ένα ακόμη όνομα.
Αμάλθεια.
Σε έγγραφο αδιευκρίνιστης προέλευσης η λέξη δεν συνοδεύεται από αναφορά στην τροφό του Δία, αλλά από μια σειρά αριθμών και τοποθεσιών.
Ερευνητές που εξέτασαν το υλικό θεωρούν πιθανό ότι δεν πρόκειται για πρόσωπο αλλά για κωδική ονομασία οικονομικής δομής μέσω της οποίας πραγματοποιούνταν πληρωμές.
Με απλούστερα λόγια: εξετάζεται το ενδεχόμενο η «Αμάλθεια» να λειτουργούσε ως υπεράκτιος μηχανισμός διακίνησης κεφαλαίων.
Η πληροφορία δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα.
Πηγές του Ολύμπου χαρακτηρίζουν τον ισχυρισμό «ανυπόστατο και προσβλητικό για την ελληνική μυθολογική παράδοση».
Όταν ρωτήθηκαν, ωστόσο, εάν μπορούν να εξηγήσουν τους αριθμούς που συνοδεύουν την ονομασία «Αμάλθεια», παρέπεμψαν στις αρμόδιες υπηρεσίες.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες παρέπεμψαν στον Όλυμπο.
«Δεν υπάρχει υπόθεση»
Το περιβάλλον του Ηφαίστου επιμένει ότι δεν υπάρχει κανένα σκάνδαλο.
«Ο Ήφαιστος κατασκεύαζε όπλα επειδή αυτή ήταν η δουλειά του», αναφέρει πρόσωπο με γνώση των δραστηριοτήτων του εργαστηρίου.
Στο ερώτημα γιατί όλες σχεδόν οι μεγάλες παραγγελίες κατέληγαν στον ίδιο προμηθευτή, η απάντηση ήταν λιτή:
«Ποιον άλλον θέλατε να τις αναλάβει;»
Από την πλευρά του, ο Ερμής φέρεται να θεωρεί ότι επιχειρείται η ποινικοποίηση της ιδιότητάς του ως αγγελιοφόρου.
Κύκλοι του Δία, τέλος, υπογραμμίζουν ότι ο πατέρας θεών και ανθρώπων «δεν ασχολείται με επιμέρους τεχνικές λεπτομέρειες συμβάσεων».
Ωστόσο, ένα τελευταίο έγγραφο φαίνεται να μεταφέρει πλέον την έρευνα σε διαφορετικό επίπεδο.
Στην κάτω δεξιά γωνία μιας καταχώρισης που αφορά την «ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΙΙ» υπάρχει χειρόγραφη σημείωση δύο λέξεων:
«Προς Π. — εμπιστευτικό».
Ποιος είναι ο «Π.» δεν είναι ακόμη γνωστό.
Μία πηγή, όμως, επιμένει ότι εδώ και καιρό κάποιος από το εσωτερικό του συστήματος επιχειρεί να μιλήσει.
Και το όνομα που ψιθυρίζεται στους διαδρόμους του Ολύμπου είναι ένα:
Προμηθέας.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι ποιος κατασκεύασε την ασπίδα του Αχιλλέα.
Αυτό είναι γνωστό.
Το ερώτημα είναι ποιος πλήρωσε — και γιατί στα παραστατικά εμφανίζεται επανειλημμένα η λέξη «Αμβροσία».
Συνεχίζεται.
😂
